Co to jest relaks?
Relaks to umiejętność świadomego rozluźniania napiętych mięśni. Jest to bardzo ważne dla zdrowego funkcjonowania w życiu codziennym, a także w sytuacjach wyjątkowego stresu, napięcia czy ciężkiej pracy. Gdy ciało jest napięte i stale gotowe do działania, marnuje swoją energię i praca mięśni jest bardzo nieefektywna. Właśnie wtedy wskazany jest relaks. Warto jednak podkreślić, że prawdziwy relaks nie powinien być utożsamiany z całkowitą bezwładnością i brakiem kontaktu z otoczeniem, ale powinien być kontrolowanym procesem, podczas którego poszczególne mięśnie pozbawiane są niepotrzebnego napięcia.
Dlaczego relaks jest ważny w czasie porodu?
Poród jest niezwykłym i bardzo specyficznym procesem. Cała akcja porodowa prowadzi do jednego celu - narodzenia dziecka. Zanim jednak to nastąpi, dziecko musi przedostać się przez kanał rodny, w czym pomagają mu skurcze macicy. Skurcze te są specyficzne - przebiegają bez woli i zgody kobiety rodzącej oraz pozostają poza jakąkolwiek kontrolą. W związku z ciężką pracą macicy, warto skupić swoją uwagę na rozluźnianiu pozostałych mięśni, których działanie można świadomie kontrolować. Dzięki temu można wpłynąć na zmniejszenie lęku oraz stresu, związanego z samym porodem. Inaczej mówiąc - zredukowanie napięcia mięśni ma znaczący wpływ na złagodzenie przebiegu porodu i zminimalizowanie nieprzyjemnych doznań. Poza tym relaks podczas porodu daje możliwość maksymalnego zaangażowania koniecznych mięśni, przy równoczesnym zmniejszeniu napięcia mięśni, których praca jest niewskazana. Dzięki temu odczujesz mniejsze zmęczenie i mniejszą bolesność mięśni. Nabierzesz więcej sił i przygotujesz swój organizm do najważniejszego - do okresu parcia. Poza tym, odprężenie i relaks wpływają zazwyczaj na poprawę samopoczucia, dodając wiary we własne siły. Jest to niezwykle ważne podczas porodu. Warto również pamiętać, że relaks twojego ciała, ma ogromne znaczenie dla rodzącego się dziecka. Jeśli Twoje mięśnie będą rozluźnione, Twoje dziecko otrzyma większą ilość glukozy, rodząc się w lepszej kondycji.
Jakie są sposoby na zrelaksowanie się?
Sposobów na dobry relaks jest wiele. Dobry relaks zależy przede wszystkim od indywidualnych preferencji i od własnych sposobów na dobre samopoczucie.
Zawsze należy pamiętać o wygodnej pozycji do relaksu - siedzącej, leżącej lub stojącej. Warto również zastanowić się, jakie sprzęty czy meble mogą okazać się pomocne. Ponieważ akcja porodowa może trwać kilka godzin, warto zmieniać swoje pozycje i znaleźć kilka z nich, które przyniosą ulgę. Być może dobrym sposobem dla ciebie okaże się wsłuchanie się w rytm kojącej muzyki, przy której relaksowałaś się jeszcze podczas ciąży? Wiele kobiet uważa, że najlepszym sposobem na relaks porodowy jest odpowiednie oddychanie, przynoszące ogromną ulgę. Niektóre z kobiet bardzo miło wspominają rozluźnianie mocno napiętych fragmentów ciała, poprzez przyłożenie do nich ciepłego okładu. Jeśli w czasie porodu będzie towarzyszył ci mąż lub inna bliska osoba, być może zechcesz skorzystać z relaksującego masażu lub spróbujesz zrelaksować się pod wpływem zwykłego dotyku (gdy ręka jest przykładana do napiętego miejsca). Czasami kobiety stosują inną technikę relaksacyjną, zwaną wizualizacją, polegającą na wyobrażeniu sobie przyjemnego wydarzenia, które wkrótce nastąpi. Bardzo pomocne okazuje się w tym momencie myślenie o swoim rodzącym się dziecku.
Wiele kobiet wybiera wygodną formę relaksacji, która polega na skupianiu świadomości na poszczególnych grupach mięśni. Poszczególne mięśnie, które podlegają naszej koncentracji - rozluźniają się. W przypadku problemów z takim odprężeniem, można najpierw napiąć poszczególne mięśnie i dopiero wtedy próbować je rozluźnić.
Wszystkie z opisanych sposobów relaksacji są tylko przykładami, które należy zastosować indywidualnie. Idealnie by było, gdybyś mogła wykonywać ćwiczenia relaksacyjne jeszcze w czasie ciąży, aby nabrać wprawy i ocenić, jaki sposób odprężenia jest dla ciebie najlepszy. Gdy ocenisz, co jest dla ciebie dobre, będziesz mogła w pełnym odprężeniu i z uśmiechem na twarzy rozpocząć "wędrowanie ku macierzyństwu".
Daria Żarczyńska, psycholog